|
|
|
Verweggistan
|
|---|
Op woensdag 3 maart leek Verweggistan plotseling dichtbij. Als in obscure landen verkiezingen worden gehouden, treden Nederlanders als vertegenwoordigers van de mooiste democratie op aarde regelmatig op als waarnemer. Zij treffen daar bizarre taferelen aan: meerdere personen tegelijk in het stemhokje, lieden die in de stembureaus de kiezers intimiderend aansporen om op hun partij te stemmen, duistere figuren die arriveren met een bundel volmachten en stapels uitgebrachte stemmen die zoek raken. Hoofdschuddend nemen wij kennis van deze misstanden, gelukkig dat zoiets bij ons niet mogelijk is. Nou ja, dat was tot 3 maart het geval. Op die dag werden wij ingehaald door een werkelijkheid die eruit zag als een koortsdroom. In veel Rotterdamse stemburaus blijkt het voor te komen dat mensen samen het stemhokje ingaan. “Dat gebeurt hier altijd zo,” aldus een bureauvoorzitter. In Feijenoord ontving een PvdA-Turk zijn landgenoten met uitgestoken hand, hen zijn nummer op kieslijst inprentend, een Leefbaar-candidaat ronselde per e-mail volmachten en in Honderd-en-tien Morgen raakte een stapel met honderd Leefbaar-stemmen zoek.
Marco Pastors eiste woedend een hertelling. Daarbij speelde het geringe verschil van 651 stemmen tussen zijn partij en de PvdA natuurlijk een rol. Wie de meeste stemmen binnenhaalt, mag bij de formatie van het nieuwe College het voortouw nemen. Aanvankelijk weigerde burgemeester Aboutaleb een hertelling. Dat was gezien de ernst van de situatie dom. De kans dat er vier jaar lang gedonder over ‘kiezersbedrog’ zou blijven, was immers niet gering. Na ongevraagd advies van oud-burgemeesters Peper en Opstelten en vooral door die honderd zoekgeraakte Leefbaar-stemmen kwam hij terug op zijn besluit. In een sportzaal van de Erasmusuniversiteit gingen 400 ambtenaren onder toezicht van de Rekenkamer aan de slag. Dat leverde in het elektronisch tijdperk opmerkelijke beelden op; het leek of wij terug waren in de jaren zeventig. Wel bleken er 1202 stemmen meer uitgebracht dan de eerder getelde 221 640. De PvdA was ten opzichte van Leefbaar nog iets gegroeid, van 651 naar 754 stemmen. Pastors nam zijn verlies op een chique manier en toonde zich tevreden. De rel ging als een kaarsvlam uit, al zal zij nog wel even blijven smeulen omdat het OM de ronselpraktijken in het vizier heeft.
Toch is Verweggistan nog niet verdwenen. Integendeel, het is dichterbij dan wij dachten. Toen hij zijn besluit tot hertelling bekend maakte, refereerde Aboutaleb aan tv-beelden van een oudere Marokkaanse man die samen met zijn zoon in het stemhokje stond en daarvoor een standje kreeg. “Volgens de Kieswet mag dat niet,” aldus de burgemeester. “Toch zal je iets moeten met die circa honderdduizend Rotterdammers die niet kunnen lezen. Zij hebben ook recht om hun stem uit te brengen.” Honderdduizend analfabeten. Dat is verbijsterend. Ik dacht eerst dat ik het niet goed had gehoord. Je vraagt je af wat het effect is van al die taalcursussen die als succesvol geafficheerd worden. Nihil, zou ik denken. Verweggistan is niet dichtbij. Wij zijn Verweggistan.
Jan Harmen
|
|
